* Evrenin Yaşı 13.8 Milyar Yılken Çapı Nasıl 93 Milyar Işık Yılı
Olabilir? <#mozTocId965262>
o Konunun Nedeninin Özü <#mozTocId109206>
o Pratik Analiz <#mozTocId851274>
o Teorik Analiz <#mozTocId66567>
------------------------------------------------------------------------
Evrenin Yaşı 13.8 Milyar Yılken Çapı Nasıl 93 Milyar Işık Yılı Olabilir?
AutoResizeImage.file:///Z:/Documents/Captured%20Screens/screenshot.57.jpg
<http://www.evrimagaci.org/fotograf/35/6681>06
Kas, 02:43
En güncel ve hassas hesaplamalara göre Evren'imizin yaşı 13.798 milyar
yıldır ve bunun üzerinde 37 milyon yılı hata payı vardır.
*Yani %95'ten yüksek bir ihtimalle **Evren'in yaşı en az 13.761, en
fazla 13.835 milyar yıldır**.**
**Ancak Gözlenebilir Evren'in yarıçapı 46.5 milyar ışık yılı, çapı ise
93 milyar ışık yılıdır!*
Peki bu nasıl olabilir?
Eğer Evren'deki hız limiti ışık hızıysa, 13.8 milyar yıllık bir Evren'in
sınırları nasıl olur da Büyük Patlama'da bir noktadan başladıktan sonra
46.5 milyar ışık yılı mesafeyi kat edebilmiştir?
Evren, ışık hızından hızlı mı genişlemiştir?
AutoResizeImage.file:///C:/Users/asus/AppData/Local/Temp/nswDC32.tmp/ContainedTemp/ARI/ARI.jpeg
<http://www.evrimagaci.org/fotograf/35/6681>
Bu son sorunun cevabının *"hayır"*olduğunu buradaki yazımızda
<http://www.evrimagaci.org/fotograf/35/5648> anlatmıştık.
Bu durumda Evren'in çapı, yaşından nasıl büyük olabilir?
Bu konuda birçok farklı açıklama bulunmaktadır.
Örneğin, bu açıklamalardan biri, Evrensel Hız Sabiti olarak bilinen ışık
hızının sadece uzay-zaman içerisindeki *"nesneler"*in hızını
sınırlandırdığını, uzay-zaman düzleminin kendisini sınırlamadığı ile
ilgilidir.
Bu açıklamaya göre, Evren'in ilk anlarından itibaren görülen aşırı hızlı
büyüme (enflasyon) evresinde ışık hızından hızlı bir genişleme yaşanmış
olabilir.
Fakat astrofizikçilerin çok büyük bir kısmı bu açıklamaya karşı
çıkmaktadırlar.
Bunun neden hatalı bir düşünce olduğunu yukarıdaki yazımızda açıklamıştık.
Daha geçerli bir açıklama şu şekilde yapılmaktadır:
*Konunun Nedeninin Özü*
Evren içerisindeki cisimlerin birbirlerinden olan uzaklıklarından
bahsederken, o iki cisim arasında *şu anda *görülen mesafeden bahsederiz.
Ancak unutmamak gerekiyor ki, milyarlarca ışık yılı uzaktaki bir cismin
şu andaki görüntüsü, bize ulaşabilmek için aradaki mesafeyi ışık hızında
kat etmek zorundadır.
Fakat kat ettiği bu yol boyunca ilerlerken, Evren de bir yandan
genişlemeyi sürdürmektedir!
Yani ışık onca mesafeyi kat ederken, bir yandan da genişlemeden kaynaklı
ek yolu kat etmek zorunda kalmaktadır.
Dolayısıyla 13.8 milyar ışık yılı uzaktan geldiğini düşündüğümüz bir
foton, aslında çok daha uzaktan gelmektedir.
Bunu şöyle izah edelim:
Diyelim ki Evren'in yaşı 14 milyar yıl.
Bu süre zarfında ışık, 14 milyar ışık yılı mesafe kat edebilir.
Ancak ışık harekete başladığı andan itibaren Evren de genişlemeyi
sürdürüyor!
Örneğin, ışık yolun yarısını kat ettiğinde (7 milyar yıl sonunda) Evren,
ışığın yola çıktığı andaki boyutlarından 1.59 kat daha büyük hale
gelmiştir (bunun hesabına aşağıda değineceğiz).
Dolayısıyla yolun yarısına göre yapılan analize göre ışığın geldiği uç
sınır, 14 milyar ışık yılı uzakta değil, 14 x 1.59 = 22.3 milyar ışık
yılı uzaktadır!
İşte böylece, Evren'in çapının neden Evren'in yaşından büyük
olabileceğini görmüş olduk.
Peki ama neden 93 milyar ışık yılı?
22.3 milyar neden değil?
*Pratik Analiz*
Yukarıdaki hesapta 14 milyar yıl öteden gelen ışık için tek bir ara
nokta/basamak aldık ve 7 milyar yıla yerleştirdik.
Ancak unutmayın ki ışık, 14 milyar yıl önce başladığı yolu 2 dev
sıçramayla almamaktadır.
Yani bir anda 7 milyar ışık yılına ulaşıp, bir sonraki anda 7 milyar
ışık yılı daha kat ederek bize ulaşmamaktadır.
Hem ışığın hareketi, hem de Evren'in genişlemesi süreklidir; kesintili
değil.
Bu yüzden 7 milyar yıl (yolun yarısı) değil, çok daha küçük zaman
aralıklarındaki sürekli genişleme analiz edilmelidir.
Örneğin, 7 milyar yılda tek bir ara nokta (dolayısıyla 2 sıçrama) değil
de, 3.5 milyar ve 10.5 milyar yılda olacak şekilde 2 ara nokta
(dolayısıyla 3 sıçrama) hesabı yapacak olursak, hesabın sonucu 26.1 ışık
yılı çıkmaktadır.
Görülebileceği gibi, ara noktaların sayısı artıp, hesap daha isabetli
hale geldikçe, 14 milyar yıl önce yola çıkan ışığın kat etmek zorunda
olduğu mesafe de artmaktadır.
Ancak her bir ara nokta artışı eklediğimizde, bu artış miktarı giderek
azalır ve sonunda artık sonuca etki etmemeye başlar.
Örneğin bu şekilde 3, 4, 5, ...
diye aldığımız ara basamak sayısını 8192'ye çıkardığımızda, 41 milyar
ışık yılına ulaşırız (görebileceğiniz gibi aralık sayısını binlerce kat
arttırmamıza rağmen sayı sadece 2 kat artmıştır).
İşte bu hesabı, 13.798 milyar sayısıyla başlatıp daha hassas analizlerle
limit hesabı yaptığımızda, 46-47 milyar ışık yılı sonucuna ulaşırız.
Bu, Evren'in tek bir yöne baktığımızda 13.798 milyar yıldır hareket
halindeki ışığın aldığı yoldur.
Dolayısıyla bir küre olan Gözlenebilir Evren'in yarıçapıdır.
Bunu ikiyle çarparak, 92-93 milyar ışık yılı çapında bir Gözlenebilir
Evren içerisinde olduğumuz sonucuna varmaktayız.
Peki gördüğümüz ışığın 42 milyar ışık yılı uzaktan geldiğini nereden
biliyoruz?
Ya aslında gerçekten de 13.798 milyar ışık yılı uzaktan geliyorsa da,
Evren onun geldiği bölgenin dışına doğru genişliyorsa?
İlk olarak, eğer böyle olsaydı, kırmızıya kayma dediğimiz olayı
gözleyemezdik.
Çünkü uzaktan gelen ışığın dalga boylarının daha düşük frekanslı kırmızı
renge doğru kayması, onun uzay-zaman genişlemesinden etkilenmek zorunda
olduğunu göstermektedir.
Bu durumda ışık, genişleme mesafesini de kat etmek zorundadır;
dolayısıyla yukarıdaki hesap isabetlidir.
Aksi takdirde uzaktan gelen ışığın dalga boyu ve frekansında hiçbir
değişim gözlemememiz gerekirdi.
Fakat bunun haricinde, teorik hesaplamalar da bunu doğrulamaktadır:
*Teorik Analiz*
Örneğin bizden 42 milyar ışık yılı uzakta, 14 milyar yıl önce oluşan bir
galaksiyi ve fotonu düşünün.
Astrofizikte, bu mesafe ile süre arasındaki oran, bir integral hesabıyla
belirlenir ve ışık hızıyla geçen sürenin çarpımı cinsinden (*"ct"*
olarak) ifade edilir.
Bunun nasıl yapıldığını bilmek çok önemli değildir, ancak bu oran sabit
kaldıkça hesap doğru demektir.
42 ile 14 arasındaki oran, 3ct'ye denk gelir (42/14 = 3).
Eğer aradan 0.1 milyar yıl (100 milyon yıl) geçerse, Evren 1.0048 kat
büyüyecektir.
Burada bir parantez açarak, bu büyümenin hesabından kısaca bahsedelim:
İşin kalkülüs kısmına girmeyeceğiz, ancak basitçe, Evren'in bir zaman
aralığındaki büyümesi, incelenen aralığın iki ucunun birbirine oranının
2/3'üncü dereceden kuvvetiyle hesaplanır.
Örneğin, birkaç paragraf yukarıda, 2 sıçramada yaptığımız analizde, 7
milyar yıldaki değişimi (ki sonucu 1.59 olarak vermiştik) şu şekilde
hesaplanmıştır:
(14/7)2/3 = 1.59
1.59 sayısı, 14 milyar yıl öncesinden 7 milyar yıl öncesine kadar geçen
7 milyar yıllık zaman diliminde Evren'in başlangıca göre kaç kat
büyüdüğüdür.
Yani bu durumda Evren, 7 milyar yıl içinde 1.59 kat büyümüştür.
Burada 14 milyar ışığın başladığı zaman, 7 milyar alınan zaman diliminin
diğer ucudur.
14'ün 7'ye oranı buradan gelmektedir.
2/3, kritik yoğunluk hesapları sonucunda bulunan bir sabittir, hep aynıdır.
Şimdi, geri dönüp *"ct"* oranına göre yaptığımız analize bakacak
olursak, 14 milyar yıl öncesinden başlayıp, 0.1 milyar yıl geçtikten
sonrasına odaklanacak olursak, zaman aralıklarımız 14.1 ile 14 olacaktır.
Bu durumda ışık bu sürede yol alırken Evren'in ne kadar genişlediği
şöyle bulunur:
(14.1/14)2/3 = 1.0048
Yani 0.1 milyar yılda Evren 1.0048 kat büyümüştür.
Bu durumda 42 milyar yıl uzakta olan galaksi, artık 42*1.0048 = 42.2
milyar ışık yılı uzaktadır!
Ancak ışık, galaksiden 0.1 milyar ışık yılı uzaklaşmıştır, çünkü
unutmayın ki ışık, /bulunduğu galaksiye ve çevresine //_göre _/hareket
etmektedir.
Biz, bağımsız bir referans düzleminde (Dünya'da) bu hesabı yapmaktayız.
Bu nedenle, yine hesabı bizim referans düzlemimize çekecek olursak, 42.2
milyar ışık yılı mesafenin üzerine 0.1 milyar ışık yılı da eklenmelidir,
böylece 42.3 milyar yılı mesafeden söz etmekteyiz demektir.
Bir diğer değişle, artık 14.1 milyar yıl geçmiştir ve o galaksiden
sıfırdan çıkacak bir foton alınması gereken mesafe 42.3 milyar ışık yılı
olmuştur.
Yeni halinde 42.3 milyar ışık yılının 14.1 milyar yıla oranı da *"3ct"*
değerine denk gelmektedir.
Bu da, hesabımızı doğrulamaktadır.
*Sonuç*
Yani bu mesafenin yaştan büyük olma nedeni, ışık bize ulaşana kadar
Evren'in de genişliyor olmasıdır.
*Hazırlayan: ÇMB (Evrim Ağacı) *
*Kaynaklar ve İleri Okuma:*
1.
/Arxiv Physics/ <http://arxiv.org/abs/1303.5076>
2.
/Extra Dimensions in Space and Time/
<http://books.google.com/books?id=fFSMatekilIC&pg=PA27#v=onepage&q&f=false>
3.
From Quarks to Quasars
<http://www.fromquarkstoquasars.com/how-can-the-diameter-of-the-universe-the-age/>
4.
UCLA <http://www.astro.ucla.edu/%7Ewright/cosmology_faq.html#DN>
http://www.evrimagaci.org/fotograf/35/6681
------------------------------------------------------------------------
a45UyF587661-141106193005-01
^^^^^ <strict.html#BAS> - vvvvv <strict.html#SON>
AutoResizeImage.file:///C:/Users/asus/AppData/Local/Temp/nswDC32.tmp/ContainedTemp/ARI/ARI-3.jpeg
Haram...
. . . . . .
Zikir helaldir...
Fikir haram...
*
Subyan helaldir...
Sezaryen haram...
*
Yetim hakki helaldir...
Yeni raki haram...
*
Santaj helaldir...
Kurtaj haram...
*
Rant helaldir...
Tayt haram...
*
Ali Dibo helaldir...
Tiyatro haram...
*
$ikmabas helaldir...
$ikiysa mars, haram...
*
Tasa et, helaldir...
Klozet haram...
*
Hayvan kesmek helaldir...
Sevmek haram...
*
Serbet helaldir...
Sarap haram...
*
Kavurma helaldir...
Madonna haram...
*
Fasil helaldir...
Fazil haram...
*
Biber gazi helaldir...
Actin mi agzi, haram...
*
Hainlik helaldir...
Laiklik haram...
*
Sivismak helaldir...
Konusmak haram...
*
Cehalet helaldir...
Cumhuriyet haram...
*
Zulum, iskence, eziyet, hakaret, iftira, intikam, santaj, tehdit,
nefret, kufur, avanta, beles, yolsuzluk, yalan, dolan, uc kagitcilik,
sahtekarlik helaldir...
Adamlik haram...
*
Soytariliga doktunuz isi...
Turkiye size helaldir...
Bize haram...
Bekir COSKUN
ALI IMRAN - 7.Allah,Muhammed e kitabi indirendir.
***
Hitap edenin kim olduguna dikkat!.
Peygamberin izniyle ihramdan cikip Mina da bulunan kadinlarimiza yoneldik.
Zekerlerimizden meni damliyordu .
Buhari, Hac/81; Muslim Hacc/141
Hz.Omer, on gunluk mesafedeki ordularinin baskomutanina, savas esnasinda
taktik vererek, Ey Sariye!
Dag tarafina, dag tarafina! demistir.
Ve sesini bu uzun mesafeden Hz.Sariye ye duyurmustur.
Bu mevzuda gunumuzden de yuzlerce misal getirmek mumkundur.
Burnu ile duyup, topugu ile koku alanlar, parmak uclariyla veya
ayaklariyla gorenler coktur.
Fetullah Gulen
Kim Kemalci milliyetcilerle birlikte Yunana karsi gelirse ser'an kafirdir.
Delibas Mehmet -1920
Ingiliz Karadeniz Ordu Komutani General Milne'nin Londra'ya Ingiliz
Genelkurmayi'na yazdigi rapor'dan
Ermenilerin siyasi emellerini fiilen elde etmek ve asayisi bozuk
gostermek maksadiyla Dogu vilayetleri icine ceteler gecireceklerini pek
muhtemel goruyorum.
(24 Mayis 1919)
K.ATATURK
Din %99 u sekerli kurabiye ve %1 i oldurucu arsenik olan fare zehiri
gibidir.
Din in %99 u gercekler ve iyi mesajlardir ama geriye kalan %1 sizi
oldurebilir.
Anonim.
Bir ulus kendi icindeki aptal ve hatta muhteris olanlarla bas edebilir
Fakat icersindeki satilmis ve hainlerle yasayabilmesi olanaksizdir.
Sinirlari zorlayan dusman silah ve alemlerini acikta tasidigi icin daha
az tehlikelidir.
Fakat bir hain, hain gibi gorunmez,
kurbanlari ile ayni aksanda konusur,onlarin cehresine burunur ve
onlarin argumanlarini kullanarak ulusun politik yapisina nufuz eder,
butun kapilardan serbestce gecer, sesi en ust duzey hukumet
koridorlarinda duyulur,
ulusun ruhunu curutur
Politik yapiya her turlu hastalik bulastirarak yasam gucunu elinden alir
Bir katil daha az korkuludur.
Marcus Tullius Cicero
(M.O.106-M.O.43)
Filistinliler, tipki cekirgeler gibi oldurulmelidir...
kafalari kayalara ve duvarlara carpilarak parcalanmalidir
Izhak Samir, Israil Basbakani
Yilmaz Dikbas-EFENDI TERORISTLER
0532 233 31 52
Kurmus oldugum gruba uye olun
Moderasyonsuz, sansursuz ve ozgur bir gruptur:
[email protected]
<mailto:[email protected]>
Ayrilmak isterseniz de :
[email protected]
<mailto:[email protected]>
Grup Sayfamız :
http://groups.yahoo.com/group/Ozgur_Gundem/
Arzu ederseniz bloguma da goz atabilirsiniz.
http://orajpoyraz.blogspot.com/
--
You received this message because you are subscribed to the Google Groups
"Gugukluhayat" group.
To unsubscribe from this group and stop receiving emails from it, send an email
to [email protected].
To post to this group, send email to [email protected].
Visit this group at http://groups.google.com/group/gugukluhayat.
For more options, visit https://groups.google.com/d/optout.
